در ابتدای جلسه گزارش اقدامات فنی و عملیاتی سازمان مدیریت پسماندهای شهرداری تبریز در خصوص مدیریت پسماندهای عادی و بیمارستانی و تامین ماشین آلات مورد نیاز شهرداری تبریز توسط مدیر عامل سازمان ارائه شد.

داود امیرحقیان، نایب‌رئیس شورای اسلامی شهر تبریز، در ادامه جلسه با تأکید بر ضرورت عملیاتی شدن برنامه‌های سازمان مدیریت پسماند اظهار کرد: امیدواریم با اجرای راهبردهای عملیاتی و برنامه‌های کوتاه‌مدت، شاهد ارتقای هرچه سریع‌تر عملکرد این سازمان و تحقق اهداف پیش‌بینی‌شده باشیم.
وی با اشاره به اقدامات انجام‌شده در حوزه برنامه‌های علمی و فرهنگی برای کاهش تولید زباله از مبدأ افزود: سازمان مدیریت پسماند در این زمینه اقدامات ارزشمندی انجام داده است که شایسته تقدیر بوده و لازم است نتایج این فعالیت‌ها به شکل ملموس‌تری در معرض دید اعضای شورای اسلامی شهر قرار گیرد.

امیرحقیان با اشاره به درخواست‌ها و ظرفیت‌های همکاری با کشورهای همسایه در حوزه مدیریت پسماند، بر ضرورت معرفی دستاوردهای این سازمان در سطح بین‌المللی تأکید کرد و گفت: با توجه به تقاضاهای مطرح‌شده از سوی کشورهای مختلف همسایه، می‌توان از ظرفیت‌های موجود برای معرفی تجربیات و اقدامات سازمان مدیریت پسماند و توسعه همکاری‌های مشترک استفاده کرد.
نایب‌رئیس شورای اسلامی شهر تبریز همچنین پیشنهاد کرد اعضای شورا با هماهنگی ریاست شورا، از نمایشگاه و دستاوردهای سازمان مدیریت پسماند بازدید کنند تا از نزدیک در جریان نتایج سیاست‌گذاری‌ها و اقدامات انجام‌شده قرار گیرند.

وی در پایان با اشاره به اهمیت تداوم فعالیت‌های فرهنگی و آموزشی در زمینه مدیریت پسماند، پیشنهاد داد نمایشگاه و آثار مرتبط با این حوزه، از جمله کتاب‌های آموزشی و فرهنگی، برای مدت حداقل یک هفته در محل شورای اسلامی شهر تبریز به نمایش گذاشته شود تا زمینه آشنایی بیشتر اعضای شورا و مراجعه‌کنندگان با این اقدامات و دستاوردها فراهم شود.

احد صادقی: تفکیک پسماند از مبدأ باید به اولویت اصلی مدیریت پسماند تبریز تبدیل شود

احد صادقی، رئیس کمیسیون محیط زیست و خدمات شهری شورای اسلامی شهر تبریز، در ادامه جلسه با اشاره به ضرورت برنامه‌ریزی اصولی در حوزه مدیریت پسماند اظهار کرد: از همان سال‌های ابتدایی فعالیت مدیریت شهری، توجه به موضوع پسماند و تدوین نقشه راه صحیح در این حوزه در دستور کار قرار گرفته و امروز، پس از گذشت چند سال، شاهد شکل‌گیری سطحی از ثبات و بهبود در بخش‌های مختلف مدیریت پسماند شهری هستیم.
وی با اشاره به الزامات قانونی و برنامه‌های بالادستی در حوزه مدیریت پسماند افزود: لازم است همکاران حوزه خدمات شهری و سازمان مدیریت پسماند، مواد ۱۰۳ تا ۱۰۶ برنامه پنج‌ساله عملیاتی شهرداری تبریز و همچنین احکام مرتبط با مدیریت پسماند در برنامه هفتم توسعه کشور را با دقت مورد توجه قرار دهند.

صادقی با تأکید بر ضرورت رعایت اصول و اولویت‌های مدیریت پسماند تصریح کرد: مدیریت پسماند یک فرایند زنجیره‌ای است که از کاهش تولید و تفکیک پسماند از مبدأ آغاز می‌شود و مراحل ذخیره‌سازی، جمع‌آوری، حمل‌ونقل، بازیافت، پردازش و در نهایت دفع بهداشتی را در بر می‌گیرد. این مراحل باید به‌صورت هماهنگ و پیوسته اجرا شوند و نمی‌توان تنها بر بخشی از این فرایند تمرکز کرد و از سایر مراحل غافل شد.

رئیس کمیسیون محیط زیست و خدمات شهری شورای اسلامی شهر تبریز با بیان اینکه تأکید اصلی باید بر بخش‌هایی باشد که هنوز به اندازه کافی توسعه نیافته‌اند، گفت: اقدامات خوبی در حوزه مدیریت پسماند انجام شده است، اما تأکید من بر موضوع تفکیک از مبدأ است. باید زمینه‌ای فراهم شود که شهروندان بتوانند پسماندهای خود را از همان محل تولید، به‌ویژه در منازل، تفکیک کنند و منتظر نمانیم که جداسازی یا بازیافت پسماند در مقصد انجام شود؛ چراکه این رویکرد علاوه بر کاهش بهره‌وری، هزینه‌های مدیریت پسماند را نیز افزایش می‌دهد.

وی با اشاره به ضرورت بازنگری در روش‌های فرهنگ‌سازی و مشارکت شهروندان خاطرنشان کرد: در کنار استفاده از اپلیکیشن‌ها و سامانه‌های موجود، باید روش‌های دیگری نیز مورد آزمایش و ارزیابی قرار گیرد تا به الگویی کارآمد و قابل قبول برای افزایش مشارکت مردم در تفکیک پسماند از مبدأ دست پیدا کنیم.

صادقی با اشاره به اقدامات انجام‌شده در زمینه پردازش پسماند در تبریز ادامه داد: اینکه بخشی از پسماند تولیدی شهر وارد فرایند پردازش می‌شود، اقدام مهمی است که باید توسعه پیدا کند. یکی از شاخص‌های مهم ارزیابی عملکرد مدیریت پسماند این است که در پایان دوره، هیچ بخشی از پسماند تولیدی بدون پردازش و بازیافت، مستقیماً به مرحله دفع نهایی منتقل نشود. هدف باید این باشد که تمام پسماندهای تولیدی، متناسب با ماهیت و قابلیت بازیافت آن‌ها، وارد چرخه پردازش و بازیافت شوند و تنها پسماندهای باقی‌مانده و غیرقابل استفاده به شکل بهداشتی دفع شوند.

رئیس کمیسیون محیط زیست و خدمات شهری شورای اسلامی شهر تبریز در ادامه با تأکید بر ضرورت انطباق برنامه‌های مصوب با عملکرد میدانی اظهار کرد: میان آنچه در برنامه‌ها، قراردادها و اسناد اجرایی پیش‌بینی شده و آنچه در سطح شهر مشاهده می‌شود، همچنان فاصله‌هایی وجود دارد. انتظار ما این است که اقدامات پیش‌بینی‌شده در عمل نیز محقق شوند و دست‌کم در شریان‌های اصلی شهر و مسیرهای پرتردد، شاهد فعالیت‌های تکراری و غیرضروری نیروهای کارگری برای جمع‌آوری پسماند نباشیم.
وی با اشاره به اهمیت نوسازی و تکمیل تجهیزات تخصصی حوزه پسماند افزود: توسعه سازوکارهای مکانیزه و تأمین ماشین‌آلات تخصصی باید با جدیت دنبال شود. این اقدام از یک سو به ارتقای کیفیت خدمات شهری و کاهش هزینه‌ها کمک می‌کند و از سوی دیگر، نقش مهمی در حفظ ایمنی و سلامت نیروهای کارگری و صیانت از چهره شهر تبریز به‌عنوان شهری تمیز و منظم دارد.

صادقی همچنین خواستار توجه ویژه شهرداری و سازمان مدیریت پسماند به اجرای کامل برنامه‌های مکانیزه‌سازی شد و تأکید کرد: لازم است این موضوع در برنامه‌ریزی‌های آینده شهرداری و تصمیم‌گیری‌های مدیریتی، جایگاه مشخصی داشته باشد و نتایج آن در سطح شهر قابل مشاهده باشد.
وی در بخش دیگری از سخنان خود، پیگیری آخرین وضعیت مطالعات طرح جامع مدیریت پسماند تبریز را ضروری دانست و بر لزوم ارائه گزارشی دقیق از روند مطالعات، برنامه‌های اجرایی و اقدامات انجام‌شده تأکید کرد.

رئیس کمیسیون محیط زیست و خدمات شهری شورای اسلامی شهر تبریز در پایان با اشاره به اهمیت مدیریت اصولی پسماند و کنترل پیامدهای زیست‌محیطی آن خاطرنشان کرد: هدف نهایی باید استقرار نظامی جامع، بهداشتی و مهندسی‌شده برای مدیریت پسماند باشد؛ نظامی که تمام مراحل تولید تا دفع نهایی را پوشش دهد و امکان نظارت، کنترل و ارزیابی مستمر عملکرد آن فراهم باشد.

روح‌الله رشیدی: آمار کاهش تولید زباله و هزینه‌های مدیریت پسماند باید مستند و شفاف ارائه شود

روح‌الله رشیدی، عضو شورای اسلامی شهر تبریز، در ادامه جلسه با اشاره به گزارش ارائه‌شده درباره روند کاهش تولید روزانه پسماند اظهار کرد: در این گزارش اعلام شد که میزان تولید روزانه زباله از حدود ۱۱۰۰ تن به ۹۵۰ تن کاهش یافته است؛ اما لازم است مشخص شود این کاهش حاصل عملکرد واقعی و اقدامات انجام‌شده بوده یا صرفاً در قالب برنامه و هدف‌گذاری مطرح شده است.
وی افزود: ضروری است آمار ارائه‌شده با مستندات دقیق و قابل ارزیابی همراه باشد تا مشخص شود میزان کاهش تولید پسماند در مقایسه با سال ۱۴۰۰ تا چه اندازه محقق شده و چه عواملی در دستیابی به این نتیجه نقش داشته‌اند.

رشیدی با تأکید بر ضرورت بررسی ابعاد اقتصادی مدیریت پسماند تصریح کرد: باید گزارشی شفاف از هزینه‌های جمع‌آوری، حمل‌ونقل، پردازش و دفع پسماند ارائه شود تا مشخص شود این هزینه‌ها در مقایسه با سال ۱۴۰۰ چه تغییری داشته‌اند و آیا کاهش تولید زباله توانسته است به کاهش هزینه‌های مدیریت شهری منجر شود یا خیر.
عضو شورای اسلامی شهر تبریز ادامه داد: وقتی برای مدیریت پسماند هزینه می‌شود، لازم است در کنار گزارش هزینه‌کرد، عملکرد واقعی و نتایج حاصل از این اقدامات نیز مشخص باشد. صرف اعلام آمار کاهش تولید زباله کافی نیست؛ بلکه باید آثار این کاهش بر هزینه‌های شهرداری و بهره‌وری فرایند مدیریت پسماند نیز به‌صورت مستند بررسی شود.

وی با اشاره به ضرورت حرکت به سمت اقتصاد چرخشی در حوزه پسماند خاطرنشان کرد: یکی از موضوعات مهمی که همچنان نیازمند توجه جدی است، بازگرداندن ارزش اقتصادی پسماند به چرخه مالی شهرداری است. هنوز نتوانسته‌ایم به الگویی مطلوب دست پیدا کنیم که در آن، پسماند به‌عنوان یک منبع اقتصادی مدیریت شود و فعالان این حوزه نیز در چارچوبی قانونی، شفاف و سازمان‌یافته از فعالیت خود منفعت اقتصادی کسب کنند.

رشیدی تأکید کرد: لازم است مشخص شود درآمدهای حاصل از فعالیت‌های مرتبط با پسماند در سال‌های گذشته چه میزان بوده، این درآمدها در چه بخش‌هایی هزینه شده و چه برنامه‌ای برای افزایش بهره‌وری اقتصادی این حوزه وجود دارد.
وی در پایان خواستار ارائه گزارشی جامع از وضعیت تولید، جمع‌آوری، پردازش، بازیافت، هزینه‌ها و درآمدهای حوزه پسماند شد و گفت: انتظار می‌رود سازمان مدیریت پسماند با ارائه آمار مستند و مقایسه عملکرد سال‌های مختلف، تصویر روشنی از اقدامات انجام‌شده، میزان تحقق اهداف و برنامه‌های پیش‌بینی‌شده برای توسعه اقتصاد چرخشی در این حوزه ارائه کند.

تأکید زعفرانچی‌لر بر سامان‌دهی باکس‌های زباله

عضو شورای اسلامی شهر تبریز با انتقاد از وضعیت نامناسب باکس‌های زباله در برخی نقاط شهر، بر ضرورت رسیدگی جدی به این اماکن، جلوگیری از نشت شیرابه، ارتقای بهداشت شهری و استفاده از ظرفیت شرکت‌های دانش‌بنیان برای طراحی و بهسازی مخازن زباله متناسب با موقعیت‌های مختلف شهری تأکید کرد.
سیدکاظم زعفرانچی‌لر، عضو شورای اسلامی شهر تبریز، در ادامه جلسه با اشاره به وضعیت نامناسب پل آجی چای و مقبره شهدای قم تپه اظهار کرد: متأسفانه در مجاورت این مقبره، مقبره دیگری برای شهدای گمنام با امکانات و ظاهری متفاوت ایجاد شده، اما به وضعیت مقابر شهدای قبلی توجه کافی نشده است.

وی با انتقاد از بی‌توجهی به نگهداری و بازسازی این اماکن افزود: فاصله گرفتن از زمان شهادت این عزیزان، به معنای کاهش ارزش و جایگاه آنان نیست و همه شهدا باید مورد احترام قرار گیرند. با این حال، این مکان‌ها به محل تجمع و خواب افراد معتاد تبدیل شده و حتی گزارش‌هایی از روشن کردن آتش و ایجاد مزاحمت در این محدوده‌ها وجود دارد.

زعفرانچی‌لر با اشاره به تذکرات مکرر خود درباره وضعیت این مقابر در محدوده شهرداری منطقه ۴ تبریز گفت: در دوره مسئولیت شهرداران مختلف منطقه ۴، بارها نسبت به ضرورت رسیدگی به این موضوع تذکر داده‌ام، اما اقدام مؤثر و قابل‌توجهی برای بازسازی و سامان‌دهی مزار این شهدا انجام نشده است.

وی ادامه داد: ایجاد مقبره‌ای جدید در کنار این مقبره، در حالی که مقابر شهدای حمله شوروی به تبریز به حال خود رها شده‌اند، تناقضی جدی و غیرقابل‌قبول است. انتظار می‌رود مسئولان مربوطه نسبت به این موضوع حساسیت بیشتری داشته باشند و برای حفظ حرمت شهدا و صیانت از این اماکن اقدام کنند.

این عضو شورای اسلامی شهر تبریز در ادامه به موضوع مدیریت پسماند و وضعیت باکس‌های زباله پرداخت و اظهار کرد: سال‌هاست که با مشکلات مربوط به باکس‌های زباله در سطح شهر مواجه هستیم و لازم است مطالعات کارشناسی جامعی برای اصلاح وضعیت موجود انجام شود.

وی با تأکید بر ضرورت استفاده از ظرفیت شرکت‌های دانش‌بنیان در طراحی و ساخت مخازن زباله گفت: در طراحی این باکس‌ها باید به عواملی همچون مقاومت در برابر آب، جلوگیری از خوردگی و زنگ‌زدگی، استحکام و تناسب ظاهری با محیط شهری توجه شود؛ چراکه وضعیت نامناسب بسیاری از مخازن موجود، علاوه بر ایجاد مشکلات بهداشتی، منظر بصری شهر را نیز مخدوش کرده است.

زعفرانچی‌لر با اشاره به نمونه‌ای از این مشکلات در خیابان شهید اسمعی، در مجاورت ایستگاه اورژانس، تصریح کرد: به دلیل نامناسب بودن ساختار برخی مخازن و آب‌بندی غیراصولی آن‌ها، شیرابه زباله به بیرون نشت کرده و روی آسفالت پخش می‌شود. این وضعیت هم از نظر بهداشتی و هم از نظر زیبایی بصری شهر نامطلوب است و می‌تواند سلامت شهروندان را نیز تحت تأثیر قرار دهد.

وی با بیان اینکه طراحی مخازن زباله باید متناسب با موقعیت نصب آن‌ها انجام شود، گفت: نمی‌توان برای تمام نقاط شهر از یک الگوی یکسان استفاده کرد. مخازنی که در مقابل مدارس، مراکز درمانی، اماکن تاریخی و گردشگری نصب می‌شوند، باید متناسب با شرایط و حساسیت‌های هر محیط طراحی و انتخاب شوند.

این عضو شورای اسلامی شهر تبریز افزود: برای مثال، در محدوده موزه تبریز و سایر اماکن گردشگری، استفاده از مخازن روباز و نامناسب قابل‌قبول نیست؛ چراکه ورود آب باران به مخزن و ترکیب آن با شیرابه زباله، در صورت آب‌بندی نامناسب، موجب نشت آلودگی روی معابر و ایجاد منظره‌ای ناخوشایند در برابر دید گردشگران می‌شود.

وی همچنین با انتقاد از وضعیت ضدعفونی باکس‌های زباله در سطح شهر اظهار کرد: در طول پنج سال گذشته، به‌ندرت شاهد انجام عملیات ضدعفونی این مخازن بوده‌ام. اگر این اقدامات به‌صورت منظم انجام می‌شود، لازم است مستندات مربوط به آن، از جمله تصاویر و گزارش‌های اجرایی، ارائه شود تا میزان و نحوه اجرای این برنامه‌ها مشخص باشد.

زعفرانچی‌لر در ادامه با اشاره به وضعیت نامناسب برخی معابر فرعی و محله‌ای خاطرنشان کرد: هرچند در برخی مسیرهای اصلی شهر اقداماتی برای تغییر مسیر خودروهای حمل زباله انجام شده، اما در بعضی از معابر فرعی همچنان با شرایط نامطلوبی مواجه هستیم. برای نمونه، در خیابان مهران، در محدوده پشت کارواش مکانیزه شهرداری منطقه، وضعیت نامناسب پسماند موجب نارضایتی شهروندان شده است.

وی در پایان با تأکید بر لزوم تدوین برنامه‌ای جامع برای اصلاح وضعیت باکس‌های زباله گفت: ضروری است شهرداری با همکاری شرکت‌های دانش‌بنیان، مطالعات لازم را برای طراحی مخازنی مقاوم، بهداشتی و متناسب با موقعیت‌های مختلف شهری انجام دهد تا ضمن جلوگیری از نشت شیرابه و کاهش آلودگی، وضعیت بصری شهر نیز بهبود یابد.

هدف بررسی‌ها باید شناسایی دقیق نیازها باشد

علیرضا نوای باغبان، عضو شورای اسلامی شهر تبریز، در ادامه جلسه با تأکید بر ضرورت بررسی نیازهای مناطق شهرداری و برنامه‌ریزی برای سال آینده اظهار کرد: لازم است پیش از تدوین برنامه‌های سال آینده، نیازها و اولویت‌های مناطق به‌صورت دقیق بررسی شود تا مشخص شود هر منطقه برای اجرای بهتر برنامه‌ها و ارائه خدمات مطلوب‌تر به شهروندان، به چه امکانات و منابعی نیاز دارد.
وی افزود: باید با بررسی مسائل و مشکلات موجود در مناطق، برای سال آینده تصمیمات مشخص و راهکارهای عملیاتی اتخاذ کنیم تا از تکرار مشکلات گذشته جلوگیری شود. در این راستا، لازم است موضوعاتی همچون تأمین نیروی انسانی، امکانات و نیازهای اجرایی مناطق به‌صورت کارشناسی بررسی و برای رفع کمبودهای احتمالی برنامه‌ریزی شود.

نوای باغبان تأکید کرد: هدف از این بررسی‌ها باید شناسایی دقیق نیازها و آماده‌سازی مقدمات لازم برای سال آینده باشد تا تصمیم‌گیری‌ها بر اساس اولویت‌های واقعی مناطق و با نگاه به بهبود عملکرد شهرداری انجام شود.

ایمنی کارگران و مدیریت اصولی پسماند باید در اولویت شهرداری تبریز باشد

عضو شورای اسلامی شهر تبریز با تأکید بر ضرورت توجه به ایمنی کارگران خدمات شهری و مدیریت اصولی پسماند، خواستار استفاده از تجهیزات مکانیزه در معابر پرتردد، تأمین لباس‌های ایمنی مناسب برای کارگران و تدوین برنامه‌های مبتنی بر آمار دقیق تولید زباله در شهر شد.

اسماعیل چمنی، عضو شورای اسلامی شهر تبریز، در ادامه جلسه با قدردانی از تلاش‌های مجموعه مدیریت پسماند شهرداری و کارگران این حوزه، بر ضرورت ارتقای ایمنی در فرآیند جمع‌آوری زباله و توجه ویژه به جایگاه مدیریت پسماند در خدمات شهری تأکید کرد.

وی با اشاره به اهمیت حفظ سلامت کارگران خدمات شهری اظهار کرد: در جمع‌آوری پسماند، به‌ویژه در خیابان‌های اصلی و پرتردد، باید تا حد امکان از دستگاه‌ها و تجهیزات مکانیزه استفاده شود تا سلامت کارگران به خطر نیفتد. همچنین در مواردی که جمع‌آوری زباله به‌صورت دستی انجام می‌شود، لازم است این عملیات با رعایت اصول ایمنی و در محل‌های مناسب صورت گیرد.

چمنی با تأکید بر ضرورت تأمین تجهیزات ایمنی کارگران افزود: لباس کار این نیروها، به‌ویژه هنگام فعالیت در شب، باید به نوارهای شب‌نما و تجهیزات ایمنی مناسب مجهز باشد تا احتمال وقوع حوادث کاهش یابد؛ چراکه حفظ سلامت نیروهای خدمات شهری از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است.
عضو شورای اسلامی شهر تبریز در ادامه با اشاره به جایگاه مدیریت پسماند در وظایف شهرداری‌ها گفت: جمع‌آوری زباله و نظافت شهر از وظایف اساسی شهرداری‌هاست و اگرچه در طول زمان، حوزه‌های فعالیت شهرداری در بخش‌هایی همچون شهرسازی و امور عمرانی گسترش یافته، اما نباید اهمیت مدیریت پسماند در میان سایر اولویت‌ها کمرنگ شود.

وی با بیان اینکه مدیریت پسماند ارتباط مستقیمی با سلامت عمومی و کیفیت زندگی شهروندان دارد، افزود: اگر زباله‌های شهر حتی برای یک روز جمع‌آوری نشود، به‌خوبی می‌توان به اهمیت این موضوع و پیامدهای آن برای بهداشت عمومی پی برد. ازاین‌رو، مدیریت پسماند باید همواره از اولویت‌های اصلی مدیریت شهری باشد.

چمنی همچنین بر ضرورت جمع‌آوری اطلاعات دقیق درباره میزان تولید زباله در تبریز تأکید کرد و گفت: باید مشخص شود سرانه تولید پسماند به ازای هر شهروند چقدر است و شهر به‌طور متوسط روزانه چه میزان زباله تولید می‌کند. دسترسی به این آمارها می‌تواند مبنای مناسبی برای برنامه‌ریزی در زمینه جمع‌آوری، تفکیک و بازیافت پسماند و ارتقای عملکرد مدیریت شهری باشد.

وی خاطرنشان کرد: برنامه‌ریزی در حوزه پسماند باید بر اساس آمار و اطلاعات دقیق، استفاده از تجهیزات مناسب و رعایت الزامات بهداشتی و ایمنی انجام شود تا ضمن افزایش بهره‌وری، از منابع شهری به شکل مؤثرتری استفاده شده و سلامت شهروندان و کارگران نیز حفظ شود.